Duurzaamheid is een belangrijk aandachtspunt geworden bij aankopen in de zorg. Nederlandse organisaties en zorgverleners willen hun impact op het milieu steeds meer verkleinen, zonder in te boeten op de kwaliteit van de patiëntenzorg.
Daardoor zie je ook steeds vaker duurzaamheidsclaims in de zorg. Begrippen als net zero, CO2-voetafdruk, recycleerbare verpakking en circulaire economie duiken op in productinformatie en bedrijfscommunicatie. Maar de manier waarop die claims gemeten, geverifieerd en gerapporteerd worden, kan sterk verschillen. Daarom is het bewijs achter milieuclaims minstens even belangrijk als de claims zelf.
Waarom is transparantie belangrijk bij het beoordelen van milieuclaims
Niet elke duurzaamheidsclaim is even transparant.
Een zorgproduct kan omschreven worden als duurzaam, recycleerbaar of koolstofarm. Zonder onderbouwing is het echter moeilijk om de werkelijke omdat op het milieu te begrijpen. Zorgorganisaties doen er daarom goed aan om bij het beoordelen van duurzaamheidsclaims te kijken naar meetbare gegevens, erkende methodes en onafhankelijke verificatie.
Het kader van de EU tegen greenwashing moedigt organisaties aan om milieuclaims te maken die duidelijk, juist en onderbouwd zijn. De Empowering Consumers for the Green Transition Directive (ECGT) -richtlijn geldt vooral voor communicatie met consumenten (B2C). Toch versterkt ze de groeiende verwachtingen in de Nederlandse zorgsector naar transparante, controleerbare duurzaamheidsgegevens.
Vijf vragen om te stellen bij het beoordelen van milieuclaims
Een sterke duurzaamheidsclaim steunt op meetbaar bewijs, niet op algemene uitspraken.
Kijk of er gegevens zijn gepubliceerd, of er berekeningen van de CO2-voetafdruk beschikbaar zijn en of er wordt uitgelegd hoe de milieu-impact is gemeten. Transparante rapportage helpt aankoopteams in de zorg om beter geïnformeerde beslissingen te nemen.
Onafhankelijke verificatie geeft het vertrouwen dat milieuclaims objectief zijn beoordeeld en erkende normen volgen.
Bij Tristel zijn de productvoetafdrukken (Product Carbon Footprints – PCF’s) van het Trio Wipes System, DUO ULT, DUO OPH, de bredere DUO-reeks en Tristel FUSE onafhankelijk geverifieerd volgens ISO 14067. Deze internationaal erkende norm biedt een consistente aanpak om de CO2-voetafdruk van zorgproducten te meten en te rapporteren.
Dankzij verificatie door een derde partij weten zorgverleners dat duurzaamheidsclaims gebaseerd zijn op transparante en betrouwbare methodes.
Wie maar naar één fase van de milieu-impact van een product kijkt, krijgt een onvolledig beeld.
Een levenscyclusanalyse, vaak een cradle-to-grave-analyse genoemd (“van wieg tot graf”), beoordeelt de milieu-impact van een product over volgende fasen:
- Winning van grondstoffen
- Productie
- Verpakking
- Transport
- Gebruik van het product
- Verwerking na gebruik
Zo krijg je een volledig beeld van de milieuprestaties van een product.
Leveranciers die leveren aan zorginstellingen horen open te zijn over hoe ze hun doelen voor emissiereductie hebben opgesteld.
Wetenschappelijk onderbouwde doelen die aansluit bij de klimaatwetenschap bieden een geloofwaardig kader om de uitstoot van broeikasgassen te verminderen. Organisaties moeten kunnen uitleggen hoe hun duurzaamheidsdoelen bijdragen aan hun bredere net-zero-ambities.
Een zinvol duurzaamheidsprogramma vraagt om voortdurende verbetering en transparante rapportage.
Organisaties moeten regelmatig communiceren over hun vooruitgang ten opzichte van hun doelen, belangrijke milieugegevens delen en open zijn over zowel uitdagingen als successen. Transparantie schept vertrouwen en zorgt ervoor dat organisaties verantwoording afleggen.
Duurzaamheidsbegrippen: veelgebruikte termen in de zorg
CO2-voetafdruk
Een maat voor de uitstoot van broeikasgassen die verbonden zijn aan een product, dienst of organisatie. De CO2-voetafdruk wordt meestal uitgedrukt in CO2-equivalent (CO2e).
Product Carbon Footprint (PCF)
De productvoetafdruk meet de uitstoot van broeikasgassen over de hele levenscyclus van een product. Met een erkende methode kunnen organisaties zo de milieu-impact van producten vergelijken.
Net Zero
Net zero betekent dat je de uitstoot zoveel mogelijk vermindert en de resterende uitstoot compenseert door deze met erkende methodes uit de atmosfeer te verwijderen.
Circulaire Economie
Een systeem dat erop gericht is producten en materialen langer in gebruik te houden via hergebruik, herstelling, recycling en terugwinning.
Onafhankelijke Verificatie
Een externe controle die bevestigt dat milieugegevens en berekeningen zijn getoetst aan erkende normen.
Cradle-to-Grave-Analyse
Een levenscyclusaanpak die de milieu-impact beoordeelt van de winning van grondstoffen tot de verwerking van het product na gebruik.
Milieuaspecten in infectiepreventie en -controle
Duurzaamheid binnen infectiepreventie en -controle (IPC) brengt specifieke uitdagingen met zich mee. De milieu-impact verkleinen wordt steeds belangrijker, maar patiëntveiligheid, klinische werkzaamheid en naleving van de regelgeving moeten altijd voorop blijven staan.
Met toegang tot onafhankelijke geverifieerde duurzaamheidsgegevens, zoals PCF en LCA, krijgen zorgorganisaties een beter inzicht in de milieu-impact van de producten die ze gebruiken, zonder afbreuk te doen aan de normen voor infectiepreventie.
Door duurzaamheidsdoelstellingen af te stemmen op klinische vereisten kunnen zorgverleners zowel milieudoelstellingen als de kwaliteit van de patiëntenzorg bevorderen.
Hoe zorgverleners betere aankoopbeslissingen kunnen nemen
Zorgorganisaties werken aan ambitieuze doelen rond duurzaamheid en net zero. Daarom is het belangrijker dan ooit om te weten hoe je duurzaamheidsclaims van zorgproducten beoordeelt.
Wie focust op transparantie, onafhankelijke verificatie, levenscyclusanalyses en meetbaar bewijs, kijkt verder dan opvallende claims en neemt beter geïnformeerde aankoopbeslissingen.
Ontdek meer inzichten over duurzaamheid, onafhankelijk geverifieerde PCF en informatiebronnen over milieu op onze Tristel Sustainability Hub
